داعش در افغانستان، کابوس در روسیه


داعش در افغانستان، کابوس در روسیه

ضمیر کابلوف؛ نماینده ویژه رئیس وستری روسیه برای افغانستان بار دیگر مدعی شده است که داعش در حال برنامه ریزی برای بی ثباتی آسیای مرکزی است و نباید حضور داعش در افغانستان را دست کم گرفت.
 
او با اشاره به گسترش فعالیت های تروریستی گروه داعش در منطقه آسیای مرکزی و جذب نیرو از سوی این گروه، نسبت به برنامه های داعش که یکی از آنها بی ثبات ساختن کشورهای آسیای میانه و منطقه است هشدار داد.
 
کابلوف طی سخنانی در سازمان پیمان امنیت جمعی کشورهای مستقل مشترک المنافع گفت که دو هزار و ۵۰۰ نیروی گروه افراطی داعش هم اکنون در مرز میان پاکستان و افغانستان مستقر شده اند که بیشترین آنها اتباع کشورهای آسیای مرکزی هستند.
 
او تاکید کرد که مستقر شدن آنان در مرز پاکستان و افغانستان برای مبارزه با نیروهای خارجی در افغانستان نیست؛ بلکه هدف اصلی آنان برهم زدن ثبات و سیاست داخلی منطقه آسیای مرکزی است.
 
نگرانی روسیه از تشدید و توسعه فعالیت های داعش در افغانستان در حالی مطرح می ‌شود که چندی پیش، امریکا اعلام کرد که پایگاه اصلی داعش در افغانستان نابود شده و دولت نیز مدعی شد داعش در ننگرهار شکست خورده است.
 
اینهمه در حالی است که روسیه بی توجه به این اظهار نظرهای به شدت خوش بینانه، هیچگاه نگرانی خود را از وخامت وضعیت امنیتی افغانستان در پی ظهور داعش در کشور، پنهان نکرده است.
 
با توجه به این امر، به نظر می رسد پیش از این ظهور هیچ گروهی تروریستی در افغانستان به اندازه داعش، روسیه را تا این حد نگران نکرده است.
 
افزایش فعالیت های این گروه تروریستی در افغانستان بدون تردید حجم و دامنه این نگرانی را چندین برابر افزایش داده است.
 
احتمالا این نگرانی ناشی از این تردید است که قدرت های جهانی رقیب روسیه، از داعش به منظور توسعه دامنه سلطه و حضور خود به قلمروهای نفوذ قدرت های شرقی استفاده می کنند؛ اتفاقی که دست کم در خاور میانه شاهد آن هستیم و در روسیه این نگرانی وجود دارد که به احتمال قوی، سرنوشت خاور میانه در انتظار آسیای میانه و حوزه قفقاز نیز است.
 
با این حال و با توجه به ابراز نگرانی های فزاینده روسیه از وضعیت امنیتی، افغانستان، هرگز نباید انتظار داشت که این کشور همچنان با سکوت و انفعال و تماشا، نظاره گر تباتی تروریزم عربی و امپریالیزم غربی در افغانستان باشد.
 
حد اقل انتظار این است که روسیه با استفاده از اهرم های قدرتمند و مؤثری مانند سازمان امنیتی شانگهای یا سازمان امنیت جمعی، اوراسیا و… در کنار متحدان قدرتمندی که در داخل افغانستان و سطح منطقه دارد، از این پس، تلاش کند نقش های مهم تر و عملیاتی تری را در حوزه امنیت منطقه ای بر عهده بگیرد و کارکرد اصلی و اولیه خود یعنی بدیل شرقی ناتو را هرچند نه به صورت تمام و کمال ایفا نماید.
 
مبارزه با داعش در افغانستان، نقطه شروع خوبی برای این مأموریت دشوار و در عین حال استراتژیک و حیاتی است.
 
در داخل افغانستان نیز نگاه افکار عمومی به زیان امریکا و به سود روسیه است. وخامت آنلاینافزون اوضاع امنیتی در سراسر افغانستان و همزمان با آن، تشدید خطر ناشی از ظهور داعش در کشور، با توجه به بی تفاوتی معمول امریکا و دیگر نیروهای خارجی مستقر در افغانستان در قبال این وضعیت و عدم صداقت این نیروها در تجهیز و تقویت واقعی نیروهای امنیتی کشور، انتقادهای صریح و برهنه از امریکا و پیمان امنیتی با این کشور را به میزان معتنابهی در سطوح عالی دولت به ویژه شورای ملی، تشدید و تقویت کرده است.
 
در این میان، این واقعیت را نمی توان انکار کرد که روس ها صرف نظر از اینکه بار دیگر قصد تقویت نفوذ سیاسی و امنیتی خود در افغانستان را دارند یا نه، از این امر به شدت نگران اند که اوضاع امنیتی در افغانستان به سرعت رو به وخامت می رود و دامنه ناامنی ها و فعالیت های تروریستی ناشی از نفوذ داعش، آنلاین به آنلاین به مرزهای منطقه نفوذ روسیه در آسیای میانه نزدیکتر می شود.
 
روس ها نگران اند که این شهروندان در صورت بازگشت به سرزمین های اصلی خود، ایدئولوژي افراط را نیز با خود ببرند و به توسعه و ترویج و تبلیغ وسیع آن مبادرت کنند.
 
همه اینها نشانگر آن است که روسیه با نگرانی، نسبت به وضعیت افغانستان، نگاه می کند و این نگرانی، به ویژه در پی دخالت نظامی روسیه در سوریه که به افزایش رقابت های استراتژيک و رویارویی نیابتی روس ها و امریکایی ها در مناطق مورد مناقشه، شدیدتر از هر زمان دیگری دامن زده است، تشدید شده است.

محمدرضا امینی – وستر