رویای دیرهنگام احزاب برای انتخابات پارلمانی


رویای دیرهنگام احزاب برای انتخابات پارلمانی

احزاب سیاسی مطرح افغانستان به تازگی خواهان باطل شدن روند ثبت نام رای دهندگان انتخابات پارلمانی و شوراهای ولسوالی شدند.
 
در نشست سران احزاب که این تصمیم گرفته شد، گلبدین حکمتیار، رئیس حزب اسلامی، صلاح الدین ربانی، رئیس حزب جمعیت اسلامی، محمد محقق، رئیس حزب وحدت اسلامی مردم افغانستان، باتور دوستم، فرزند عبدالرشید دوستم، رهبر حزب جنبش ملی اسلامی، ضراراحمد مقبل، نماینده حامد کرزی، یونس قانونی، از شورای حراست و ثبات، سید حامد گیلانی، از حزب معاذ ملی افغانستان و انوارالحق احدی از جبهه ملی نوین افغانستان اشتراک داشتند.
 
در اعلامیه پایانی این نشست آمده که روند ثبت نام فعلی رای دهندگان وقت مردم را هدر داده و در آن میلیون‌ها دالر هزینه شده؛ اما این روند “ناقص، فسادزا، زمینه ساز تقلب و بحران آفرین” است.
 
احزاب سیاسی افغانستان برای برگزاری انتخابات شفاف، بدون تقلب و قابل قبول همه، خواهان باطل شدن روند کنونی و ثبت نام مجدد رای دهندگان با استفاده از تکنولوژی انگشت نگاری شدند.
 
خواسته احزاب سیاسی پرقدرت و دارای نفوذ و پایگاه اجتماعی عمیق و فراگیر افغانستان مبنی بر اینکه روند ثبت نام رأی دهندگان باید باطل شود، به خودی خود، خواسته معقولی است.
 
کارشناسان  از همان ابتدا نسبت به تقلب، سوء استفاده، عدم شفافیت، دستبرد در آمار و همچنین فراهم نکردن امکان دسترسی عادلانه و همسان همه اقوام و شهروندان کشور به روند ثبت نام رأی دهندگان هشدار می دادند.
 
در طول اجرای این برنامه نیز شاهد بودیم که همه این موارد اتفاق افتاد. هم دست هایی از درون کمیسیون انتخابات و هم نهادها و کارگزاران محلی آن، اقدام به پخش و توزیع فراقانونی تذکره ها و استیکرهای انتخاباتی در مناطق مورد نظر خود شان کردند، گزارش هایی از تبانی و همدستی نامزدهای زورمند انتخابات پارلمانی با عوامل کمیسیون انتخابات نیز به بیرون درز کرد که یکی از وقیح ترین آن، انتقال یک موتر مواد ثبت نام انتخاباتی به ننگرهار با تصمیم فردی گلاجان بدیع صیاد؛ رییس کمیسیون انتخابات، علیرغم مخالفت صریح دیگر اعضای این نهاد بود.
 
دخالت حکومت در این روند نیز از دیگر دغدغه هایی بود که عملا به وقوع پیوست و ارگ با تهدید به برکناری اعضای این کمیسیون، تلاش کرد اراده خود در زمینه توزیع کاپی تذکره به جای اصل آن را بر این نهاد تحمیل کند که با اعتراض و مخالفت شدید و گسترده رو به رو شد و کمیسیون انتخابات، ناگزیر به عقب نشینی گردید.
 
عدم اقبال و مشارکت عمومی در روند ثبت نام رأی دهندگان هم از دیگر مواردی بود که آگاهان نسبت به عواقب آن، هشدار می دادند.
 
نبود امنیت، تنها یکی از دلایل آن بود؛ اما عمده ترین دلیل این امر، بی اعتمادی مردم نسبت به پارلمان، حکومت و کمیسیون انتخابات بود که در عدم مشارکت آنها در این روند، به مثابه یک حرکت اعتراضی نمود پیدا کرد.
 
به دنبال این رویداد، حکومت و کمیسیون انتخابات، سعی کردند راه های دیگری را برای بحران مشروعیت روند انتخابات در نتیجه عدم مشارکت مردم، جستجو کنند که توزیع میلیون ها تذکره به صورت غیر قانونی، ارائه آمارهایی که اصولا غیر قابل باور به نظر می رسند و بالا رفتن یکباره آمار مشارکت در روند ثبت نام، از مواردی بود که برای این منظور، به کار گرفته شد.
 
اینهمه در حالی بود که میلیون ها نفر در سراسر افغانستان به دلایل امنیتی، جغرافیایی، سیاسی و قومی از دسترسی به روند ثبت نام انتخابات محروم شدند و در ده ها ولسوالی اساسا چیزی به نام ثبت نام رأی دهندگان، وجود نداشت.
 
همه این موارد، خواسته کنونی احزاب مبنی بر ابطال این روند را معقول و موجه نشان می دهد؛ اما احزاب باید بدانند که این خواسته در شرایط کنونی یک رویای خوش آب و رنگ دیرهنگام بیش نیست.
 
در شرایطی که تنها سه ماه به زمان برگزاری انتخابات پارلمانی و شوراهای ولسوالی باقی مانده، ابطال روند ثبت نام رأی دهندگان و بایومتریک کردن آن و نیز تغییر سیستم انتخاباتی از رأی واحد غیر قابل انتقال به سیستم تناسبی، یک خوش خیالی محض محسوب می شود.
 
احزاب قدرتمندی که در نشست اخیر شرکت داشتند، اگر واقعا در باره انتخابات آینده، دغدغه داشتند مبارزه هماهنگ و مستمر شان را در این زمینه باید ماه ها قبل آغاز می کردند؛ زمانی که ارگ و کمیسیون انتخابات و دست های نیرومند دیگری به شدت مشغول برنامه ریزی برای مهندسی انتخابات آینده برای تحقق اهداف و نیات نحس خود بودند.
 
اما این جریان ها در آن‌ زمان نشستند و نظاره کردند تا ارگ و کمیسیون چگونه یک انتخابات حد اقلی، غیر شفاف، کاملا قابل دستبرد، مهندسی شده و باب میل و مطالبه خود را ساماندهی می کنند.
 
عبدالمتین فرهمند- وستر